Cần làm gì khi tăng huyết áp đột ngột

thứ hai, ngày 28/08/2023
Tôi thường xuyên theo dõi huyết áp và thấy huyết áp của mình bình thường nhưng có lần tôi đo được huyết áp cao 160. Bác sĩ cho tôi hỏi tôi đang bị bệnh gì ?

CÂU TRẢ LỜI TỪ BÁC SĨ
Chào bạn
Khi nghi ngờ bị tăng huyết áp đột ngột, người bệnh hoặc những người xung quanh cần xử trí theo các bước sau đây:
Bước 1: Nằm hoặc ngồi yên tại chỗ, hít thở sâu và thả lỏng cơ thể
Bạn nên chọn nơi thoáng khí để nghỉ ngơi, tránh tình trạng đám đông xúm lại hỏi han, cởi bỏ nón mũ và nới lỏng quần áo. Khi nằm, kê đầu cao khoảng 30 độ so với mặt phẳng, không để chân cao hơn đầu tránh làm tăng áp lực lên mạch máu não. Nếu thấy khó thở, hãy nằm sao cho lưng tạo với mặt phẳng ngang một góc 30 độ (tư thế Fowler). Tuyệt đối không đứng dậy đi lại để tránh bị choáng ngất.
Trường hợp bạn là người xung quanh và người bệnh có dấu hiệu nôn mửa, bạn nên cho họ nằm nghiêng để tránh tắc nghẽn đường hô hấp. Ngoài ra, không cho người bệnh ăn nếu có dấu hiệu đột quỵ và cũng không cho người bệnh uống cà phê hay nước uống có cồn.
Bước 2: Đo huyết áp ở cánh tay để đánh giá mức độ nghiêm trọng của bệnh.
Tùy theo chỉ số huyết áp và triệu chứng mà người bệnh gặp phải, cách xử trí sẽ khác nhau.
Trường hợp 1: Nếu trong lần đo đầu tiên, chỉ số huyết áp từ 180/120 mmHg trở lên (huyết áp tâm thu (HATT) ≥ 180mmHg hoặc huyết áp tâm trương (HATTr) ≥ 120mmHg) và bạn không có bất kỳ triệu chứng tổn thương cơ quan đích nào (ví dụ như đau ngực, khó thở, đau lưng, yếu, liệt nửa người, thay đổi thị lực, khó nói, co giật, tiểu máu, nôn ói nhiều), điều bạn cần làm là giữ bình tĩnh, nghỉ ngơi, chờ 15 phút và đo lại huyết áp.
Trong lần đo thứ 2, nếu huyết áp vẫn cao nhưng vẫn không có bất cứ biểu hiện nào thì đây là cơn tăng huyết áp khẩn trương. Trường hợp này không cần phải dùng các thuốc hạ huyết áp cấp tốc như Nifedipin nhỏ giọt. Bởi trên thực tế lâm sàng, việc hạ huyết áp quá nhanh bằng Nifedipin cho những người bị tăng huyết áp khẩn trương có thể gây biến cố thiếu máu não, thiếu máu cơ tim nguy hiểm.
Tuy nhiên người bệnh vẫn cần đến gặp bác sĩ để được cho hoặc điều chỉnh lại các thuốc điều trị tăng huyết áp đường uống khác nhằm giúp huyết áp giảm từ từ về mức an toàn.
Trường hợp 2: Nếu chỉ số huyết áp trong lần đo đầu tiên từ 180/120 mmHg trở lên (HATT ≥ 180mmHg hoặc huyết áp tâm trương (HATTr) ≥ 120mmHg) và kèm theo bất kỳ triệu chứng bất thường nào kể trên, khả năng cao đây là cơn tăng huyết áp cấp cứu cực kỳ nguy hiểm. Trường hợp này ngay lập tức phải gọi cấp cứu 115 hoặc nhanh chóng tới bệnh viện, cơ sở y tế gần nhất để được các bác sĩ hỗ trợ.
Trong thời gian chờ xe cấp cứu, một số mẹo nhỏ dưới đây có thể phát huy tác dụng hạ huyết áp nhanh chóng như:
Uống nước rau cần tây, nước râu ngô, nước rau họ cải hoặc các loại nước giúp lợi tiểu khác.
Xoa bóp ở “rãnh sau tai”: Dùng ngón cái và ngón trỏ, cầm hai vành tai và vuốt từ trên xuống dưới tại vị trí rãnh huyết áp – rãnh xiên xuống có một hõm sâu ở phía dưới. Thời gian mát xa khoảng 5-6 phút cho đến khi tai đỏ và nóng lên, tương ứng với khoảng 90 lần/phút.
Bấm huyệt ở hai bên thái dương và làm nóng bàn chân, lặp lại các thao tác này nhiều lần để có hiệu quả tốt nhất. Các huyệt bạn có thể thực hiện bao gồm: vị trí nằm giữa 2 đầu lông mày, vị trí lõm giao điểm của đuôi lông mày và đuôi khóe mắt, vị trí gấp 2 vành tai về phía trước, giao điểm của đường thẳng dọc giữa đầu và đường ngang qua đỉnh vành tai, sờ vào đó thấy một khe xương lõm xuống.
Tóm lại, bạn cần lưu ý rằng tất cả các mẹo hạ áp tại nhà nêu trên chỉ là phương án tạm thời, không thể thay thế việc cấp cứu tại bệnh viện chuyên môn. Yếu tố quan trọng nhất trong việc xử lý cơn tăng huyết áp cấp cứu vẫn là đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế một cách nhanh nhất. Hy vọng bạn đã có đủ kiến thức mình cần thông qua bài viết.